Godišnje istraživanje o srednjem obrazovanju Referentni metapodaci u Euro SDMX Metadata Strukturi (ESMS) Agencija za statistiku BiH
	1. Kontakt
	2. Podaci o ažuriranju metapodataka
	3. Prezentacija statistike
	4. Jedinica mjere
	5. Referentni period
	6. Institucionalni mandat (ovlaštenje)
	7. Povjerljivost
	8. Politika diseminacije
	9. Učestalost diseminacije podataka
	10. Dostupnost i razumljivost
	11. Upravljanje kvalitetom
	12. Relevantnost
	13. Tačnost i pouzdanost podataka
	14. Pravovremenost i tačnost objave
	15. Usklađenost i uporedivost
	16. Troškovi i opterećenje
	17. Revizija podataka
	18. Statistička obrada
	19. Komentar
	1. Kontakt
	1.1. Nadležna institucija	AGENCIJA ZA STATISTIKU BOSNE I HERCEGOVINE
	1.2. Nadležna organizaciona  jedinica	Sektor za demografiju i socijalne statistike - Odsjek za statistiku razvoja društva
	1.3. Kontakt osoba	a) Gorana Knežević b) Vedrana Đerić
	1.4. Funkcija kontakt osobe	a) Šef odsjeka za statistiku razvoja društva b) Stručni savjetnik za statistiku obrazovanja
	1.5. Kontakt poštanska adresa	Zelenih beretki 26, 71 000 Sarajevo, Bosna i Hercegovina
	1.6. Kontakt e-mail adresa	gorana.knezevic@bhas.gov.ba, vedrana.djeric@bhas.gov.ba
	1.7. Broj telefona	+387 33 943 851;   +387 33 911 990
	1.8. Broj faksa	+387 (33) 220 622
	2. Podaci o ažuriranju metapodataka
	2.1. Datum poslednje potvrde  validnosti metapodataka	24/11/2025
	2.2. Datum poslednje objave metapodataka	30/12/2025
	2.3. Datum poslednjeg ažuriranja metapodataka	24/11/2025
	3. Prezentacija statistike
	3.1. Opis podataka	Srednje obrazovanje: broj škola; broj odjeljenja, broj upisanih učenika po razredima, polu  i godini rođenja, broj učenika koji su prekinuli školovanje, broj učenika koji su promijenili školu,  broj učenika prema učenju stranog jezika, ponovci  po polu i razredima,   nastavno osoblje prema polu, vrsti i trajanju radnog vremena, broj nastavnika prikazan ekvivalentom pune zaposlenosti (FTE), učenici koji su završili srednju školu, prema  polu i godini rođenja, opremljenost škola računarima.
	3.2. Klasifikacije koje se koriste u istraživanju	•Međunarodna standardna  klasifikacija obrazovanja ( ISCED 2011).
	3.3. Sektor obuhvaćen istraživanjem	\
	3.4. Statistički koncepti i definicije	Srednja škola je ustanova za obavljanje djelatnosti u oblasti srednjeg obrazovanja i vaspitanja. Škola obavlja obrazovno vaspitnu djelatnost ostvarivanjem nastavnog plana i programa. U školi se stiču opšta i stručna znanja i sposobnosti za dalje školovanje. U zavisnosti od vrste nastavnog plana i programa škola može biti osnovana i registrovana kao: gimnazija, umjetnička škola, stručna tehnička škola, stručna škola, vjerska škola, škola za učenike sa poteškoćama i škola za obrazovanje odraslih. Škola može biti organizovana i kao centar srednjih škola u čijem sastavu se nalazi više škola sa više smjerova, struka i zanimanja.                                U gimnaziji se stiče opšte obrazovanje u četvorogodišnjem trajanju za nastavak obrazovanja na visokoškolskim ustanovama. Završavanjem gimnazije učenik stiče srednju spremu.                                U umjetničkoj školi ostvaruje se odgovarajući opšteobrazovni program i program iz oblasti umjetnosti (muzička, likovna, baletska ili neka druga grana umjetnosti), što se određuje prema vrsti nastavnog plana i programa koji se izvodi u četovorogodišnjem trajanju i čijim završavanjem učenik stiče srednju spremu.                                   U stručnoj tehničkoj školi ostvaruje se odgovarajući opšteobrazovni, stručno-teorijski i praktični program u četvorogodišnjem trajanju, čijim završavanjm učenik stiče srednju spremu odgovarajuće struke i zanimanja.                                                                                                       U stručnoj školi ostvaruje se opšteobrazovni, stručno-teorijski i praktični program u trogodišnjem trajanju, čijim završavanjem učenik stiče srednju spremu odgovarajuće struke i zanimanja.                   U vjerskoj školi ostvaruje se odgovarajući opšteobrazovni program i poseban program za obrazovanje vjerskih službenika, čijim završavanjm učenik stiče srednju spremu.                                                 U školi za učenike sa poteškoćama ostvaruju se stručni, posebno prilagođeni programi za specijalno obrazovanje učenika sa posebnim obrazovnim potrebama.
	3.5. Statistička jedinica	Jedinica posmatranja je svaka srednja škola, kao i srednja škola za djecu sa poteškoćama.
	3.6. Statistička populacija	Statistička populacija su učenici i nastavnici.
	3.7. Referentno geografsko područje	Podaci se odnose na Bosnu i Hercegovinu.
	3.8 Vremenska pokrivenost	Početak školske 2005/2006.godine-početak školske 2024/2025.godine.
	3.9. Bazni period	Nije primjenljivo.
	4. Jedinica mjere	Broj učenika, broj nastavnika.
	5. Referentni period	Referentni period je školska godina.
	6. Institucionalni mandat (ovlaštenje)
	6.1. Pravni akti i drugi sporazumi	• Zakon o statistici BiH, • Višegodišnji statistički programi i godišnji planovi rada BiH
	6.2. Razmjena (posredovanje) podataka	Federalni zavod za statistiku BiH i Republički zavod za statistiku Republike Srpske i podružnica Brčko distrikta.
	7. Povjerljivost
	7.1. Povjerljivost - politika	Povjerljivost statističkih podataka je uređena zakonom a osoblje koje provodi statističko istraživanje ima po istom pravnom osnovu obavezu zaštite povjerljivosti. Zakon o statistici BiH (Sl. glasnik BIH 26/04 i 42/04 - Poglavlje XI - član 23.-29.) utvrđuje princip poverljivosti kao jedan od glavnih principa. Agencija za statistiku BiH distribuira statistike u skladu sa statističkim načelima Kodeksa prakse evropske statistike a posebno sa načelom statističke povjerljivosti.
	7.2. Povjerljivost – postupanje sa podacima	Dokument "Pravila o zaštiti statističkih podataka u Agenciji za statistiku" navodi postupke za osiguranje povjerljivosti tokom prikupljanja, obrade i diseminacije - uključujući protokole za osiguranje pristupa pojedinim podacima, pravila za definiranje povjerljivih ćelija u izlaznim tablicama i postupke za otkrivanje i sprječavanje naknadnog otkrivanja, kao i pristupa mikropodacima u istraživačke svrhe. Potpisivanjem Memoranduma o razumijevanju sa Agencijom za statistiku Bosne i Hercegovine, korisnici podataka koji imaju pristup pojedinačnim podacima dužni su: tretirati pojedinačne anonimne podatke kao povjerljive u skladu sa pravila, propise i procedure, osigurati odgovarajuću zaštitu pojedinačnih podataka u skladu s pravilima, propisima i procedurama, štititi  prijenos mikropodataka i uništiti medij na kojima se podaci nalaze, kao i prateću dokumentaciju, pet dana nakon objavljivanja rezultata.
	8. Politika diseminacije
	8.1. Kalendar objavljivanja	Krajem decembra svake godine, BHAS objavljuje Kalendar publikovanja sa tačnim datumom i vremenom objavljivanja statistike za narednu godinu.
	8.2. Pristup kalendaru objavljivanja (link)	Kalendar publikovanja dostupan je na:
		https://bhas.gov.ba/Calendar/
	8.3. Pristup korisnika	Podaci se distribuiraju svim korisnicima putem službene web stranice Agencije za statistiku Bosne i Hercegovine:
		https://bhas.gov.ba
	9. Učestalost diseminacije podataka	Podaci iz statistike srednjeg obrazovanja  se objavljuju u godišnjem saopštenju. Prethodne podatke iz srednjeg obrazovanja, Agencija za statistiku BiH objavljuje u aprilu, a konačne u julu tekuće godine (podaci se odnose na prethodnu školsku godinu).
	10. Dostupnost i razumljivost
	10.1. Saopćenja	Godišnje saopštenje „Statistika obrazovanja"
		https://bhas.gov.ba/data/Publikacije/Saopstenja/2025/EDU_04_2024_Y2_2_BS.pdf
	10.2. Publikacije	BiH u brojevima – dio „Obrazovanje“
		https://bhas.gov.ba/data/Publikacije/Bilteni/2025/NUM_00_2024_TB_1_BS.pdf
		Žene i muškarci u BiH-dio "obrazovanje"
		FAM_00_2023_TB_1_BS.pdf
	10.3. Online baza podataka	bhas.gov.ba/data/Publikacije/VremenskeSerije/EDU_01.xlsx
	10.4. Pristup mikro podacima	Nisu dostupni mikropodaci.
	10.5. Drugo	Nema.
	10.6. Dokumentacija o metodologiji	Metodologija se nalazi unutar dokumenta Metodologija  statistike obrazovanja
		https://bhas.gov.ba/data/Publikacije/Metodologije/EDU_00_2024_MD_0_BS.pdf
	10.7. Dokumentacija o kvalitetu	Izvještaj o kvalitetu je dostupan na web stranici BHAS-a na:
		https://bhas.gov.ba/Content/Read/92?title=Kvalitet
	11. Upravljanje kvalitetom
	11.1. Osiguranje kvaliteta	Agencija za statistiku BiH opredijeljena je za osiguranje kvaliteta u izradi službene statistike na osnovu člana 19. stav 1. tačka „Zakon o statistici BiH, Službene novine BiH 26/04; 42/04 ”.  Politika upravljanja kvalitetom kao element sistema upravljanja kvalitetom općenito se odnosi na sljedeće komponente: kvalitet poslovnog procesa kao i druge elemente sistema za upravljanje kvalitetom, poput planiranja i kontrole. Kako bi osigurala kvalitet procesa i proizvoda, Agencija za statistiku implementira model upravljanja kvalitetom (TQM) izrađen pomoću CAF alata. Zajednički okvir za samoprocjenu (CAF) je opšti alat za upravljanje kvalitetom koji se preporučuje institucijama iz  javnog sektora, inspirisan modelom izvrsnosti Evropske fondacije za upravljanje kvalitetom (EFQM). Proces samoocjenjivanja identificira i prati sve organizacijske rezultate, daje povratne informacije o organizacijskim kapacitetima i rezultatima procesa politike i planiranja. Alat za bodovanje za samoocjenjivanje ima 9 ključnih pokazatelja i 28 kriterija na osnovu kojih je moguće mjeriti postignuti nivo upravljanja i utvrditi koje su kritične tačke za poboljšanja u budućnosti. Ovaj pristup posmatra organizaciju iz različitih uglova istovremeno tj. ima holistički pristup analizi učinka organizacije. BHAS koristi „Smjernice CAF-a za implementaciju“ i plan implementacije u 10 koraka stoga razvijen kako bi pomogao organizacijama da ga koriste na najefektivniji  i najefikasniji način. Proces samoocjenjivanja identifikuje i prati sve važne organizacione rezultate i daje povratne informacije o organizacionim kapacitetima i rezultatima procesa politike i planiranja. Ovaj model praćenja kvalitete zahtijeva izradu standardiziranog upitnika koji uključuje sve principe u modelu. Kako bi se osigurao kvalitet statistike, Agencija je izradila dokument Politika i program upravljanja kvalitetom koji je dostupan na web stranici:
		https://bhas.gov.ba/data/Dokumenti/Kvalitet/QM_Politika_i_Program_BHAS.pdf
	11.2. Procjena kvaliteta	Kvalitet proizvoda službene statistike (glavni pokazatelji/statistike) redovno se ocjenjuje u izvještajima o kvaliteti putem izračunavanja pokazatelja kvaliteta. S druge strane, procesi uključeni u statističku proizvodnju procjenjuju se posebnim pokazateljima kvalitete procesa u izvještajima o kvaliteti i dodatno kroz GSBPM dokumentaciju.
	12. Relevantnost
	12.1. Korisničke potrebe	Ključni korisnici podataka iz statističkog istraživanja su: Ministarstvo civilnih poslova BiH, UNESCO, Eurostat, OECD.  Korisnici ovih podataka su i poslovni subjekti, mediji i opšta javnost. Potrebe korisnika su razne analize, milenijumski ciljevi, naučni radovi i ostale potrebe.
	12.2. Zadovoljstvo korisnika	Jedan od ključnih elemenata u osiguravanju kvalitete statističkih podataka je praćenje zadovoljstva korisnika. Za ovo istraživanje ne postoji posebna anketa o zadovoljstvu korisnika.  Rezultati Ankete o zadovoljstvu korisnika dostupni su na web stranici:
		https://bhas.gov.ba/
	12.3. Kompletnost podataka	Stopa kompletnosti podataka iznosi 100 %.
	13. Tačnost i pouzdanost podataka
	13.1. Opća tačnost procjene	\
	13.2. Greška uzorkovanja	\
	13.3. Neuzoračka greška	\
	14. Pravovremenost i tačnost objave
	14.1. Pravovremenost	Prethodne podatke iz statistike srednjeg obrazovanja, Agencija za statistiku BiH objavljuje u aprilu, a konačne u julu.
	14.2. Tačnost	Objava je u roku.
	15. Usklađenost i uporedivost
	15.1. Uporedivost - geografska	Istraživanje o srednjom obrazovanju  je međunarodno uporedivo, ali se prvenstveno koristi za nacionalne potrebe. Sve preporuke od strane EUROSTAT-a su u pogledu ovog istraživanja ispoštovane kako bi bilo međunarodno uporedivo.
	15.2. Vremenska uporedivost	Podaci o statistici obrazovanja se proizvode i objavljuju od 2006. godine i objavljuju se  u godišnjoj dinamici.
	15.3. Usklađenost – cross domain	Ne raspolažemo informacijom.
	15.4. Usklađenost – interna	Ne raspolažemo informacijom.
	16. Troškovi i opterećenje	Godišnji operativni troškovi za provođenje istraživanja ogledaju se u materijalnim troškovima i broju sati koje rade zaposlenici Agencije za statistiku BiH i podružnice Agencije Brčko distrikta.
	17. Revizija podataka
	17.1. Revizija podataka - politika	Nije provedena revizija podataka za statistiku srednjeg obrazovanja.
	17.2. Revizija podataka – praksa	Ne provodi se  revizija podataka za statistiku srednjeg obrazovanja.
	18. Statistička obrada
	18.1. Izvor podataka	Statističko istraživanje o srednjem obrazovanju u BiH provodi se na punom obuhvatu izvještajnih jedinica. Istraživanjem su obuhvaćene sve srednje škole, kao i srednje škole za djecu sa poteškoćama. Entitetski zavodi za statistiku i podružnica Agencije u Brčko distriktu prikupljene podatke dostavljaju Agenciji za statistiku BiH.
	18.2. Učestalost prikupljanja podataka	Podaci se prikupljaju jednom godišnje, za cijelu školsku godinu.
	18.3. Prikupljanje podataka	Podaci za srednje obrazovanje se prikupljaju Godišnjim statističkim izvještajima o srednjem obrazovanju na početku školske godine.  Statističko istraživanje iz oblasti srednjeg obrazovanja sprovodi se putem web aplikacije.  U Republici Srpskoj , dio podataka se prikuplja iz administrativnih izvora, od Ministarstva prosvjete i kulture, kome osnovne škole dostavljaju podatke i putem web aplikacije. Podatke dobijene od entitetskih zavoda za statistiku i ekspoziture Agencije u Brčko distriktu, Agencija za statistiku BiH objavljuje  u agregiranom – zbirnom obliku.
	18.4. Validacija podataka	Agencija za statistiku BiH i entitetski zavodi za statistiku kao i ekspozitura Agencije u Brčko distriktu vrše validaciju podataka. Nakon prikupljanja izvještaja, u Federalnom zavodu za statistiku i Republičkom zavodu za statistiku RS, kao i u ekspozituri Agencije u Brčko distriktu,kontroliše se obuhvat, tačnost podataka, vrši se logička i računska kontrola.
	18.5. Kompilacija podataka	Ne obavljaju se postupci na podacima koji služe za izvođenje novih informacija u skladu sa datim setom pravila.
	18.6. Prilagođavanje	Ne koriste se statistički postupci za podešavanje serije (metode desezoniranja). Podaci statistike srednjeg  obrazovanja se ne desezoniraju.
	19. Komentar	-